16.05.2023

Ukraińskie zabytki i dzieła sztuki ukryte w prywatnych domach czekają na koniec wojny.
Ukraińcy śpią obok dzieł sztuki i ukrywają je w podziemnych bunkrach, aby chronić swoją kulturę. Zabytki narażone na grabież i zniszczenie, ratowane są przez ludność cywilną, a zwłaszcza muzealników z terenów okupowanych przez Rosjan.

Dina Listopad, pracownica Muzeum Regionalnego w Iziumie, w swoim domu ukryła przed okupantami Ewangelię z 1707 r., wydaną przez hetmana Iwana Mazepę. Wiele osób wiedziało jak cenna jest ta księga. Informacja o niej mogła łatwo dotrzeć do rosyjskich grabieżców. Dlatego w muzealnej witrynie Dina umieściła książkę, która trochę przypominała zabytkową ewangelię. A dosłownie kilka dni przed zdobyciem Iziumu przez Rosjan, udało jej się wywieźć cenny zabytek do miejscowości Kropywnicki, 500 km na zachód od okupowanego Iziumu.

Teraz XVIII-wieczna Ewangelia przechodzi renowację w Charkowie. Muzeum w Iziumie, podobnie jak całe miasto, choć już wyzwolone, jest całkowicie zniszczone. Wiele eksponatów musi czekać na jego odbudowę w prywatnych domach, na plebaniach kościołów, a nawet – jak słyszeliśmy w Tarnopolu – w piwnicach domu opieki.


Fundacja Więcej niż Polska aktywnie angażuje się w pomoc mieszkańcom Ukrainy, którzy spontanicznie ratują dzieła sztuki i zabytki. Od pierwszych dni wojny aktywnie pomagamy chronić przed grabieżą i zniszczeniem obiekty ukraińskiego i polskiego dziedzictwa kulturowego położone na terytorium Ukrainy. Współpracujemy z organizacjami Non Profit oraz wolontariuszami, pomagając im bezpiecznie poruszać się w rejonach dotkniętych działaniami wojennymi, w celu dotarcia do zabytkowych obiektów wymagających zabezpieczenia lub relokacji.
Ratujemy polskie zabytki w Ukrainie
„Ratujemy polskie zabytki w Ukrainie” – to nazwa projektu, który aktualnie realizuje Fundacja Więcej niż Polska. Jego głównym celem jest walka z dewastacją polskich dóbr kultury oraz ochrona dzieł sztuki znajdujących się na terenie Ukrainy.
Fundacja rozpoczęła techniczne i osobowe wsparcie zabezpieczania obiektów zabytkowych, kulturalnych i sakralnych, realizowane przy pomocy grup wolontariuszy działających we Lwowie oraz innych miastach i miejscowościach Ukrainy. Działania prowadzone są w oparciu o wypracowaną przez specjalistów instrukcję ochrony zabytków.
Projekt sfinansowany jest ze środków Fundacji ORLEN dla Pomorza.
